Η παγκόσμια κυριαρχία του ανθρώπου που πουλά τα πάντα

Πριν από δύο χρόνια, όταν η Amazon επιχείρησε να μπει στα «χωράφια» των σούπερ μάρκετ, δίνοντας στους πελάτες της τη δυνατότητα να παραγγείλουν τρόφιμα online, ο Τζον ΜακΚέι της Whole Foods προέβλεψε ότι αυτό θα γινόταν το «Βατερλό» του Τζεφ Μπέζος. Σήμερα, αυτός ο γεμάτος αυτοπεποίθηση μάνατζερ παίρνει το μάθημά του. Η Amazon εξαγοράζει την εταιρεία του και υπόσχεται να αλλάξει για πάντα τον τρόπο με τον οποίο κάνουμε τα ψώνια της εβδομάδας. Η ύψους 800 δισ. δολαρίων βιομηχανία των σούπερ μάρκετ τώρα τρέμει την «εταιρεία που πουλά τα πάντα» του Μπέζος. Πρόκειται, άλλωστε, για την επιχείρηση την οποία ο βρετανικός «Guardian» περιέγραψε σαν το «μεγαλύτερο και πιο επικίνδυνο κτήνος στη ζούγκλα του retail». 

Και να φανταστεί κανείς ότι όταν ο Μπέζος ίδρυσε την Amazon, πριν από 23 χρόνια, της έδινε μόλις 30% πιθανότητες επιτυχίας. Σήμερα, ελάχιστοι θυμούνται την εποχή που αυτός ο γίγαντας του retail πουλούσε μόνο βιβλία. Ομως, όσοι γνωρίζουν διαβεβαιώνουν ότι τα βιβλία δεν ήταν παρά μόνο το πρώτο σκαλοπάτι στο μεγάλο σχέδιο του Μπέζος να πουλήσει «τα πάντα» και να κατακτήσει τον κόσμο.
Υπό μία έννοια η Amazon έχει ήδη πετύχει τον στόχο της για την παγκόσμια κυριαρχία. Αλλωστε ο ίδιος ο Τζεφ Μπέζος απέχει μόλις 5 δισ. δολάρια από το να γίνει ο πλουσιότερος άνθρωπος της γης. Η εταιρεία που πέρασε το κατώφλι του Χρηματιστηρίου της Νέας Υόρκης τον Μάιο του 1997, με κεφαλαιοποίηση 438 εκατ. δολαρίων, αξίζει σήμερα 475 δισ. δολάρια και είναι η τέταρτη πολυτιμότερη εισηγμένη επιχείρηση του κόσμου. Τα τελευταία χρόνια επεκτάθηκε οριζοντίως και καθέτως, με αποτέλεσμα να εξελιχθεί σε έναν γίγαντα των πωλήσεων και των logistics, που διαθέτει τον δικό του στόλο από αεροπλάνα, φορτηγά και drones, μια βραβευμένη με Οσκαρ εταιρεία παραγωγής ταινιών και τηλεοπτικού περιεχομένου, μια υπηρεσία video streaming, παρουσία στο cloud που ζηλεύουν η Google και η Microsoft, μια σειρά από δικά του brands, τα πρώτα του καταστήματα σε φυσική μορφή, καθώς και το Echo, έναν «οικιακό βοηθό» τεχνητής νοημοσύνης που συνδέει όλα τα παραπάνω με τον τελικό καταναλωτή.
Υστερα από αυτά δεν είναι λίγοι εκείνοι που θεωρούν ότι η Amazon έχει γίνει υπερβολικά μεγάλη. Οι ψίθυροι για ένα επικίνδυνο μονοπώλιο ακούγονται εδώ και καιρό. Ομως ο ίδιος ο Μπέζος δεν κρύβει ότι ψάχνει την επόμενη μεγάλη ιδέα, που θα κάνει την Amazon ακόμα πιο απαραίτητη στην καθημερινότητα των εκατομμυρίων πελατών του. Και όπως όλα δείχνουν, τη βρήκε στην αγορά των σούπερ μάρκετ, μια βιομηχανία 800 δισ. δολαρίων, που είναι ακόμα ανέγγιχτη από το ίντερνετ και την αλλαγή.

Η Amazon δεν κρύβει τα τελευταία χρόνια την επιθυμία της να επεκταθεί και στη φυσική μορφή του retail. Πιστή στην ιστορία της, η εταιρεία πειραματίστηκε αρχικά στον χώρο του βιβλίου, ανοίγοντας τα πρώτα της βιβλιοπωλεία σε αμερικανικές μεγαλουπόλεις, όπως η Νέα Υόρκη, το Σιάτλ, το Σαν Ντιέγκο και το Πόρτλαντ. Σύμφωνα με εσωτερικό έγγραφο που διοχετεύθηκε στον Τύπο, ο Μπέζος σκοπεύει να ανοίξει 2.000 σούπερ μάρκετ μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια. Με την εξαγορά της Whole Foods αντί 13,7 δισ. δολαρίων πραγματοποίησε ένα σημαντικό πρώτο βήμα στο σχέδιό του αυτό και έκανε τα αφεντικά των μεγαλύτερων αλυσίδων σούπερ μάρκετ του κόσμου να χάσουν τον ύπνο τους. Αλλωστε, κάθε νοήμων μάνατζερ αντιλαμβάνεται ότι αυτή η βιομηχανία δεν θα είναι ποτέ πια η ίδια, τώρα που τράβηξε την προσοχή του Μπέζος.

Οι καινοτομίες που ετοιμάζει και οι αποτυχίες που δεν τον τρομάζουν

Η Amazon έχει ήδη θέσει τις βάσεις για να φέρει την επανάσταση στον τρόπο με τον οποίο κάνουμε τα ψώνια μας. Στο Σιάτλ πειραματίζεται εδώ και λίγο καιρό με τα σημεία παραλαβής παραγγελιών. Σε αυτά ο καταναλωτής δίνει την παραγγελία του online και στη συνέχεια πηγαίνει με το αυτοκίνητό του στο drive through, όπου παραλαμβάνει τις σακούλες με τα ψώνια του. Και κοντά στα κεντρικά γραφεία της η εταιρεία δοκιμάζει ένα νέο κόνσεπτ καταστήματος, που πουλά συσκευασμένα γεύματα. Στο Amazon Go ο πελάτης δεν χρειάζεται να περιμένει στο ταμείο. Κάθε φορά που πιάνει ένα προϊόν και το βάζει στο καλάθι του, το ίδιο το κατάστημα χρεώνει τον online λογαριασμό του.
Πολύ σύντομα η Amazon θα έχει την ευκαιρία να δοκιμάσει αυτές αλλά και άλλες καινοτομίες στα 460 σούπερ μάρκετ της Whole Foods. Και εάν τυχόν αποτύχει, ο Μπέζος δεν δείχνει να σκοτίζεται και πολύ. «Εχω στο ενεργητικό μου αποτυχίες δισεκατομμυρίων δολαρίων», είχε πει σε ένα συνέδριο, το 2014. Παρότι ο ίδιος αρνήθηκε να απαριθμήσει τα επιχειρηματικά του λάθη, λέγοντας ότι κάτι τέτοιο θα ήταν σαν να κάνει «απονεύρωση χωρίς αναισθησία», εντούτοις οι παρευρισκόμενοι σίγουρα θυμήθηκαν το κινητό τηλέφωνο Fire της Amazon, το οποίο κανείς δεν θέλησε να αγοράσει, ακόμα και όταν η εταιρεία αναγκάστηκε να ρίξει την τιμή του στα 99 σεντς.

Οι business θέλουν... τόλμη και ρίσκο

Σύμφωνα με τους ειδικούς, εάν ο Μπέζος καταφέρνει να φέρει την επανάσταση σε κάθε αγορά με την οποία ασχολείται, το οφείλει σε αυτή του την προθυμία να ρισκάρει, ακόμα και όταν γνωρίζει ότι η αποτυχία θα του κοστίσει μερικά δισεκατομμύρια δολάρια. Στην περίπτωση της εξαγοράς της Whole Foods, πάντως, η αγορά επιβράβευσε αμέσως τη ριψοκίνδυνη κίνησή του. Την ημέρα της ανακοίνωσης του deal η κεφαλαιοποίηση της Amazon αυξήθηκε κατά 30 δισ. δολάρια. Πρακτικά, ο Μπέζος κέρδισε μέσα σε μία ημέρα τα διπλά από αυτά που δίνει για την εξαγορά της αλυσίδας σούπερ μάρκετ.

You May Also Like

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *